
Stop met bomen tellen en stuur op wat ze doen
In Papendrecht zie je het verschil in de straat. Op de ene plek bieden bomen meer verkoeling dan op de andere plek. Dat verschil is geen toeval. En toch sturen we er nog nauwelijks op. “Dat is precies het probleem,” zegt Thomas Wierikx. “We tellen het aantal bomen, maar we kijken niet naar wat ze echt bijdragen.”
Boomkroonvolume laat zien wat groen echt oplevert
Voor de gemeente Papendrecht bracht zijn team met data en GIS-analyses het boomkroonvolume van alle bomen in kaart.
“We gebruikten laserscans vanuit de lucht. De gemeente had deze al in huis. De data was er dus al,” zegt Thomas. “Alleen werd die nog niet gebruikt om inzicht te krijgen in de waarde van bomen.”
Door die gegevens op een nieuwe manier te analyseren, berekenden ze het boomkroonvolume van alle bomen in de gemeente.

Dat vertelt ons meer dan alleen hoeveel bomen er zijn. Het laat zien hoeveel blad en massa een boom daadwerkelijk heeft.
Uit de analyse blijkt hoe groot de verschillen kunnen zijn. “Een boom die drie keer zo hoog is, kan meer dan 25 keer zoveel boomkroonvolume hebben,” zegt Thomas.
Als bewoner merk je dat direct. Meer schaduw op warme dagen. Meer verkoeling in de straat. Meer ruimte voor vogels en andere diersoorten.
Van tellen naar begrijpen
Veel gemeenten kijken nog naar aantallen bomen of oppervlak. Dat lijkt logisch, maar geeft maar een deel van het beeld. Je kunt een straat vergroenen zonder dat het echt verschil maakt. Meer bomen op papier betekent niet automatisch een betere leefomgeving.
Door boomkroonvolume te meten draaien we het om. We gaan van tellen naar begrijpen en sturen op wat bomen echt bijdragen aan verkoeling, waterberging, biodiversiteit en gezondheid.
Als je alleen telt, mis je impact, dan maak je keuzes die je buiten nauwelijks terugziet.
Thomas Wierikx, adviseur Geodata en AI
Als je alleen telt, mis je impact, dan maak je keuzes die je buiten nauwelijks terugziet.
Thomas Wierikx, adviseur Geodata en AI

Papendrecht kan sturen op wat werkt
Voor Papendrecht maakt dit inzicht het verschil tussen aannames en gericht handelen. Niet alleen op hoeveel groen er is, maar op de kwaliteit en het effect ervan. Dat leidt tot andere keuzes. Bijvoorbeeld meer ruimte geven aan bestaande bomen om uit te groeien. Of bewuster kiezen voor soorten die meer volume ontwikkelen.
“Zonder deze data blijf je werken met aannames,” zegt Thomas. “Nu kun je onderbouwen wat werkt en waar je moet ingrijpen.”

Het verschil merk je in je eigen straat
Klimaatadaptatie vraagt om keuzes. Meer groen wordt vaak genoemd als oplossing, maar zonder richting blijft het abstract. Dit is geen technisch verhaal. Het gaat om hoe een plek aanvoelt. Een straat die op warme dagen koeler blijft, waar regenwater beter weg kan en waar groen echt iets toevoegt.
Stap voor stap, boom voor boom.


