Hoe AI Sweco helpt om slimmer te werken
Interview met Henri Veldhuis, Chief Digital Officer bij Sweco Nederland
AI ontwikkelt zich binnen Sweco razendsnel. Niet als hype, maar als praktische versneller om beter, sneller en slimmer voor opdrachtgevers te werken. Met SwecoGPT, de eigen AI‑omgeving, en een groeiende collectie assistants die collega’s zelf bouwen, ontstaat een nieuwe manier van werken die ontwerpkwaliteit verhoogt en besluitvorming versnelt. We spreken met Henri Veldhuis over hoe het allemaal begon, welke impact AI vandaag al heeft en hoe Sweco betrouwbaarheid en verantwoordelijkheid borgt.
1. Hoe begon Sweco met het inzetten van AI?
“Mijn eerste experiment met ChatGPT in 2020 was nog heel basic, maar ik voelde direct dat dit iets groots kon worden. Daarom organiseerden we in het staartje van de coronaperiode een hackathon. Vijftien teams deden mee, allemaal benieuwd naar wat AI voor ons werk zou kunnen betekenen. Het was nog pril, maar het liet wel zien hoeveel potentie erin zat. Ons Sweco hoofdkantoor in Zweden deelde die nieuwsgierigheid en nam AI al snel op in de digitale strategie. Een belangrijke stap richting een eigen AI omgeving: SwecoGPT. Ons uitgangspunt was vanaf dag één helder. AI moet bijdragen aan impact voor onze opdrachtgevers. Het moet ons werk slimmer en sterker maken.”
2. Hoe maak je AI bruikbaar voor iedereen?
“Bij Sweco heeft bijna iedereen een technische achtergrond, maar dat betekent niet dat iedereen vertrouwd is met AI. Daarom moet AI vanzelfsprekend voelen. SwecoGPT biedt één ingang waar je gewoon je vraag stelt. Je hoeft niet te weten in welk systeem de informatie staat. Het systeem zoekt in de bronnen die wij betrouwbaar vinden en geeft een duidelijk antwoord. Dit stimuleert collega’s om ermee te werken. Of je nu dagelijks met data werkt of vooral met opdrachtgevers en stakeholders. AI moet vanzelfsprekend helpen, niet belasten. Dat is de reden dat collega’s snel hun weg vinden.”
3. Wat levert AI in de praktijk op?
“Een van de mooiste voorbeelden is GasunieGPT. Voor een grote energietransitie opdracht brachten we honderden documenten samen in één omgeving. Alle richtlijnen, specificaties en uitgangspunten die eerder verspreid waren, komen nu bij elkaar met één vraag. Dat scheelt enorm veel tijd en voorkomt fouten. Teams werken sneller, ontwerpen zijn beter onderbouwd en iedereen heeft toegang tot dezelfde actuele informatie. De klant merkt het meteen. Beslissingen worden beter en consistenter, en wij kunnen sneller schakelen.”
4. Hoe betrouwbaar is AI-informatie?
“Dit is misschien wel de eerste vraag die opdrachtgevers ons stellen. En gelijk hebben ze. AI is pas waardevol als je erop kunt vertrouwen. Daarom zoekt SwecoGPT nooit breed het internet af. Het werkt uitsluitend met bronnen die we zelf hebben gevalideerd en actief beheren.”
“Sweco kiest daarin heel bewust voor veiligheid en transparantie. Veel generieke AI tools halen informatie uit willekeurige online bronnen. Dat willen wij niet. Wij bepalen zelf welke documenten, datasets en kennisbanken veilig en juist zijn. Daardoor weten collega’s én opdrachtgevers dat de basis klopt. AI geeft richting, maar onze mensen maken de afweging. Onze experts kijken altijd kritisch naar wat je krijgt, net zoals we dat met een ontwerp of berekening doen. Die combinatie van betrouwbare bronnen en professionele beoordeling is precies hoe we AI verantwoord inzetten.”
5. Wat zie je als één van de meest veelbelovende ontwikkelingen?
“De combinatie van ontwerpdata en geografische informatie. Dit geeft ons een heel nieuw niveau van inzicht. Ontwerp en context komen razendsnel samen. Dat helpt enorm bij het maken van betere keuzes. Een collega bouwde bijvoorbeeld een tool om snel een rotonde te ontwerpen. Door dat ontwerp direct te koppelen aan een geografische ondergrond zien we in één oogopslag hoe het in de omgeving past. Dat maakt het proces sneller, maar vooral veel inzichtelijker. Je ziet meteen of iets logisch is, nog voordat je tijd steekt in detailontwerp.”
6. Hoe helpt AI bij grote maatschappelijke opgaven?
“Bij opgaven zoals de energietransitie en klimaatadaptatie moet je voortdurend scenario’s vergelijken. AI versnelt dat enorm. Wat eerst uren of dagen kostte, kan nu in minuten. Daardoor kunnen we met opdrachtgevers meteen doorpraten over alternatieven en effecten. Het verhoogt de kwaliteit van het gesprek. Doordat je sneller inzicht hebt, kun je opties beter afwegen. Je neemt opdrachtgevers mee in wat mogelijk is. Dat maakt keuzes sterker en beter onderbouwd.”
7. Betekent AI dat het architecten- en ingenieursadvieswerk verandert?
“Elk tijdperk brengt nieuwe tools, dus ook dit. Bepaalde taken verdwijnen en nieuwe ontstaan. Maar ons vak zelf blijft. Wat verandert, is dat AI meer ruimte creëert om varianten te onderzoeken, opties uit te werken en opdrachtgevers beter te adviseren. Daar wordt het werk juist interessanter van. De menselijke factor blijft het belangrijkst. We werken met politiek, bewoners, opdrachtgevers en aannemers. AI ondersteunt, maar het is kennis en ervaring van onze experts die het verschil maken.”
8. Wat drijft Sweco om zo actief met AI te experimenteren?
“De enige manier om te begrijpen wat AI echt voor je kan doen, is door het te doen. Daarom bouwen we, testen we en verbeteren we voortdurend. Zo ontdekken we steeds nieuwe toepassingen die het werk slimmer en leuker maken. AI is geen toekomstverhaal voor ons. Het helpt ons vandaag al om sneller te schakelen, beter te ontwerpen en nog klantgerichter te werken. En daar doen we het uiteindelijk voor.”
