5 vragen aan Claudia Swart: gemeenten moeten lef hebben om circulair te bestemmen

De ambitie van Nederland is niet mis: het bouwen van zo’n miljoen woningen, het vervangen van een deel van de woningvoorraad, én dat ook nog eens circulair. De grote vraag is: hoe gaan we dit doen? We stelden deze vraag aan Claudia Swart, senior projectmanager Circulaire gebiedsontwikkeling bij Sweco.

1. Claudia, hoe moeten we deze opgave aanpakken?

“Ik ben ervan overtuigd dat je niet alleen woningen circulair moet maken, maar het hele gebied. Denk bij de inrichting van een omgeving al goed na en gebruik het natuurlijk aanwezige ecosysteem. Dat betekent dat je circulariteit, klimaatadaptie en energietransitie niet los van elkaar moet zien in een gebiedsopgave. Ga op zoek naar het optimum tussen die drie. Alleen dan kan je volgens mij goede circulaire gebieden ontwikkelen waarin circulaire woningbouw zich voegt!”

Dat klinkt nog wat abstract. Kan je dit toelichten?

“Je moet de kringloop op klein en groot niveau zien te sluiten. Ga bijvoorbeeld niet eerst sloten dempen terwijl je later water nodig hebt. Maak gebruik van de bestaande kringloop in een gebied zoals natuurlijke stromen en hoogteverschillen."

2. Wat vraagt deze visie van gemeenten?

“Dit vraagt van gemeenten dat zij het lef hebben om circulair te bestemmen, of te wel flexibel en modulair. Vanwege veranderende vraag is woningbouw niet iets wat je voor de komende 50 of 75 jaar realiseert, maar voor een veel kortere periode. Dit betekent dat bestemmingsplannen aanpasbaar bouwen mogelijk moeten maken. Een ‘must’ om meters te kunnen maken in de circulaire woningbouw. Daar is wel lef voor nodig: aanleg, proces, aansturing en bouw van een woningbouwproject kan allemaal anders zijn.”

3. En wat vraagt dit van marktpartijen?

“Ook bij marktpartijen vraagt dit om lef: ze moeten durven investeren en goed kijken naar andere financieringsvormen. Maar ook creativiteit bij ontwikkelaars om een andere benaderingswijze te kiezen. Bijvoorbeeld door een repaircafé of een deelsysteem als een moestuincollectief voor te stellen. Dan krijg je veel meer sociale samenhang in een gebied en “ontmoeten” mensen elkaar. Hiermee ga je verder dan sec ruimtelijke inrichting! Je hebt oog voor sociale cohesie en inclusiviteit.”

Moestuin - 770x433px.jpg

4. Ik hoorde dat je ook les geeft om het gedachtegoed van circulaire economie verder te brengen. Vertel!

“Ja, ik strooi mijn kennis graag rond. Sinds 2019 geef ik masterclasses op de universiteit van Nijmegen en voor een aantal opleidingsinstituten. Ontzettend leuk om te doen! Ik geloof ook echt in het delen van kennis. Alleen dan komen we op een ander niveau. En dat is echt nodig om onze samenleving verder te brengen in het gedachtegoed van de circulaire economie. Dit gaat verder dan het gebied en de gebouwde omgeving en vraagt een mentaliteitsverandering van mensen. Alleen samen kunnen we dit bereiken!”

5. Hoe sluit circulaire gebiedsontwikkeling aan op jouw persoonlijke visie en drijfveren?

“Ik ben ervan overtuigd dat, door gebieden circulair in te richten, er meer sociale cohesie en inclusiviteit ontstaat. Ik vind dat iedereen toegang moet krijgen tot wat een gebied je kan geven, denk aan deelsystemen, uitleenhubs, en dat we elkaar daar echt gaan ontmoeten. Zo ontstaat samenhang in een gebied en dit voegt echt iets toe aan het welzijn en welbevinden van mensen! Daarnaast moeten we er samen voor zorgen dat er ook voor onze kinderen en hun kinderen nog een leefbare wereld en samenleving is. Dat doe ik door nu een bijdrage te leveren en niet te wachten tot iemand anders dit doet!”

Wie is Claudia Swart?

Voor alles een creatieve oplossing in huis hebben. Dit typeert Claudia, senior projectmanager Circulaire gebiedsontwikkeling bij Sweco. Omdenken is haar op het lijf geschreven. Blijkt route A niet haalbaar, er zijn altijd meerdere wegen die naar Rome leiden. Ze voelt zich thuis in een complexe projectomgeving waarin een groot aantal verschillende partijen acteert.

Podcast ‘Hink stap sprong in circulaire woningbouw’

Vond je dit een interessant artikel, dan ben je ongetwijfeld ook geïnteresseerd in de podcast die we op dit onderwerp maakten. Samen met René de Heer, wethouder in Zwolle en Sladjana Mijatovic, duurzaamheidsmanager bij gebiedsontwikkelaar BPD voert Claudia Swart een gesprek over hoe we meters kunnen maken met circulaire woningbouw.

Meer weten?